Εκτύπωση

Κείμενα Κλιματολογίας, Μελετών και Εφαρμογών Μετεωρολογίας
ΑΙΣΘΗΤΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΚΑΙ ΚΑΥΣΩΝΑΣ
(Λοίζος Χατζηιωάννου, Ανώτερος Μετ. Λειτουργός)

Ο ανθρώπινος οργανισμός δέχεται την επίδραση των ατμοσφαιρικών συνθηκών και ανάλογα αισθάνεται άνεση ή δυσφορία λόγω ψύχους ή ζέστης. Οι ατμοσφαιρικοί παράγοντες που δημιουργούν τα αισθήματα άνεσης ή δυσφορίας είναι η θερμοκρασία, η σχετική υγρασία, η ηλιακή ακτινοβολία και ο άνεμος. Για τον καθορισμό των συνθηκών που δημιουργεί η συνδυασμένη επίδραση αυτών των παραγόντων έχουν προταθεί διάφοροι δείχτες. ΄Ενας απλός δείχτης είναι η αισθητή θερμοκρασία.


Αισθητή Θερμοκρασία και Φυσιολογική ΄Ανεση
Ο συνδυασμός της θερμοκρασίας και της σχετικής υγρασίας σε μια εμπειρική μαθηματική σχέση δίνει μια νέα παράμετρο, η οποία ονομάζεται αισθητή θερμοκρασία και εκφράζεται σε βαθμούς Κελσίου. Η μαθηματική σχέση για την αισθητή θερμοκρασία είναι ΑΘ=Θ-0,4*(Θ-10)*(1-0,01*Υ), όπου ΑΘ είναι η αισθητή θερμοκρασία σε βαθμούς Κελσίου, Θ είναι η θερμοκρασία σε βαθμούς Κελσίου και Υ είναι η σχετική υγρασία σε εκατοστιαίες μονάδες.

Για παράδειγμα θερμοκρασία 30 β. Κελσίου και σχετική υγρασία 50% θα δώσει αισθητή θερμοκρασία 26 β. Κελσίου. Οι τιμές αισθητής θερμοκρασίας μεταξύ 15 και 25 β. Κελσίου καθορίζουν τα όρια της ζώνης φυσιολογικής άνεσης. ΄Οταν η αισθητή θερμοκρασία ξεπερνά τους 25 β. Κελσίου, ο ανθρώπινος οργανισμός αισθάνεται δυσφορία λόγω ζέστης, ενώ όταν αυτή είναι κάτω από τους 15 β. Κελσίου ο οργανισμός αισθάνεται δυσφορία λόγω ψύχους.

΄Οταν η αισθητή θερμοκρασία είναι πάνω από 25 β. Κελσίου και ο ανθρώπινος οργανισμός εκτίθεται στην ηλιακή ακτινοβολία το αίσθημα της δυσφορίας λόγω ζέστης γίνεται ακόμα πιο έντονο, ενώ ο άνεμος το μετριάζει. Αντίθετα, όταν η αισθητή θερμοκρασία είναι κάτω από 15 β. Κελσίου, η έκθεση στην ηλιακή ακτινoβολία μετριάζει το αίσθημα της δυσφορίας
λόγω ψύχους, ενώ ο άνεμος το καθιστά πιο έντονο. Στην Κύπρο το ψύχος δεν είναι τόσο δριμύ όσο σε ηπειρωτικές περιοχές στα μεγάλα γεωγραφικά
πλάτη. Το αίσθημα της δυσφορίας λόγω ψύχους και οι συνεπαγόμενοι κίνδυνοι για την υγεία αντιμετωπίζονται πιο εύκολα με τις συνθήκες της Κύπρου, και σ΄ αυτό το σημείωμα δεν θα επιχειρηθεί περαιτέρω ανάλυση.


Σχετική Υγρασία και Αισθητή Θερμοκρασία
Στην Κύπρο η θερμοκρασία κατά τις μεσημβρινές και απογευματινές ώρες αρχίζει να ξεπερνά τους 30 β. Κελσίου τον Ιούνιο και η κατάσταση αυτή συνεχίζεται μέχρι και το Σεπτέμβριο.

Στη Λευκωσία με θερμοκρασία 30 β. Κελσίου και σχετική υγρασία 20% η αντίστοιχη αισθητή θερμοκρασία είναι 23,6 β. Κελσίου και με 50% σχετική υγρασία η αισθητή θερμοκρασία είναι 26,0 β. Κελσίου, δηλαδή στην ίδια θερμοκρασία για κάθε αύξηση 10 εκατοστιαίων μονάδων στη σχετική υγρασία παρουσιάζεται αύξηση 0,8 β. Κελσίου στην αισθητή θερμοκρασία. Για την ίδια μεταβολή στη σχετική υγρασία (20% - 50%) και για θερμοκρασία 32 β. Κελσίου οι αντίστοιχες αισθητές θερμοκρασίες είναι 25,0 και 27,6 β. Κελσίου (αύξηση περίπου 0,9 β. Κελσίου), για θερμοκρασία 35 β. Κελσίου οι αντίστοιχες αισθητές θερμοκρασίες είναι 27,0 και 30,0 β. Κελσίου (αύξηση 1,0 β. Κελσίου) και για θερμοκρασία 38 β. Κελσίου οι αντίστοιχες αισθητές θερμοκρασίες είναι 29,0 και 32,4 β. Κελσίου (αύξηση περίπου 1,1 β. Κελσίου). Από αυτές τις τιμές φαίνεται η σημαντική συνεισφορά της σχετικής υγρασίας στην αύξηση του αισθήματος της δυσφορίας λόγω ζέστης.


Αισθητή Θερμοκρασία τον Ιούλιο
Στην Κύπρο οι μήνες Ιούλιος και Αύγουστος είναι οι πιο θερμοί μήνες του χρόνου με παρόμοιες συνθήκες αισθητής θερμοκρασίας. Στη συνέχεια
δίνονται οι μέσες τιμές θερμοκρασίας, σχετικής υγρασίας και αισθητής θερμοκρασίας για τις ώρες 09.00 και 14.00 (Θερινή ΄Ωρα) για το μήνα Ιούλιο για τη Λευκωσία, τη Λεμεσό (Παλιό Λιμάνι) και τα Αεροδρόμια Λάρνακας και Πάφου για τη δεκαετία 1991-2000.
Ιούλιος, 09.00 Θερινή ΄Ωρα
Λευκωσία : Θερμ. 29,0 β. Κελσίου, Σχ. Υγρ. 49%, Αισ. Θερμ. 25,1 β. Κελσίου
Λεμεσός : Θερμ. 27,2 β. Κελσίου, Σχ. Υγρ. 71%, Αισ. Θερμ. 25,2 β. Κελσίου
Λάρνακα : Θερμ. 28,0 β. Κελσίου, Σχ. Υγρ. 65%, Αισ. Θερμ. 25,5 β. Κελσίου
Πάφος : Θερμ. 26,4 β. Κελσίου, Σχ. Υγρ. 73%, Αισ. Θερμ. 24,6 β. Κελσίου

Ιούλιος, 14.00 Θερινή ΄Ωρα
Λευκωσία : Θερμ. 34,7 β. Κελσίου, Σχ. Υγρ. 27%, Αισ. Θερμ. 27,5 β. Κελσίου
Λεμεσός : Θερμ. 30,3 β. Κελσίου, Σχ. Υγρ. 63%, Αισ. Θερμ. 27,3 β. Κελσίου
Λάρνακα : Θερμ. 31,1 β. Κελσίου, Σχ. Υγρ. 53%, Αισ. Θερμ. 27,1 β. Κελσίου
Πάφος : Θερμ. 28,8 β. Κελσίου, Σχ. Υγρ. 70%, Αισ. Θερμ. 26,5 β. Κελσίου

Από τις πιο πάνω τιμές φαίνεται ότι στις 09.00 (Θερινή ΄Ωρα) η αισθητή θερμοκρασία βρίσκεται κατά μέσο όρο γύρω από το πάνω όριο της ζώνης φυσιολογικής άνεσης (25 β. Κελσίου) σ΄ όλες τις εσωτερικές πεδινές και τις παράλιες περιοχές. Στις επόμενες ώρες της ημέρας η αισθητή θερμοκρασία αυξάνεται και στις 14.00 (Θερινή ΄Ωρα) κυμαίνεται μεταξύ 26,5 και 27,5 β. Κελσίου, εισέρχεται δηλαδή στην περιοχή με συνθήκες δυσφορίας λόγω ζέστης.


Χαρακτηρισμός ΄Εντασης Δυσφορίας και Καύσωνα
Με βάση τις τιμές της αισθητής θερμοκρασίας πάνω από 25 β. Κελσίου και την ένταση του αισθήματος δυσφορίας που δημιουργείται στον ανθρώπινο οργανισμό υιοθετήθηκε η ακόλουθη κατάταξη:-
Αισθητή θερμοκρασία 25,0 - 25,9 β. Κελσίου: Ελαφρό αίσθημα δυσφορίας
Αισθητή θερμοκρασία 26,0 - 27,9 β. Κελσίου: Μέτριο αίσθημα δυσφορίας
Αισθητή θερμοκρασία 28,0 - 29,9 β. Κελσίου: Σοβαρό αίσθημα δυσφορίας - Καύσωνας
Αισθητή θερμοκρασία ≥ 30 β. Κελσίου: Πολύ σοβαρό αίσθημα δυσφορίας - Σοβαρός καύσωνας

Στο σημείο αυτό πρέπει να διευκρινιστεί ότι οι τιμές της αισθητής θερμοκρασίας υπολογίζονται από τη θερμοκρασία και τη σχετική υγρασία που λαμβάνονται υπό σκιά σε μετεωρολογικό σταθμό και δεν περιλαμβάνουν την επίδραση της ακτινοβολίας, η οποία επιδεινώνει το αίσθημα της δυσφορίας, και του ανέμου, ο οποίος το μετριάζει.

Σύμφωνα με την πιο πάνω κατάταξη είναι αναμενόμενο ότι στην Κύπρο, στις εσωτερικές πεδινές και στις παράλιες περιοχές θα επικρατούν κατά μέσο όρο συνθήκες τουλάχιστον μέτριου αισθήματος δυσφορίας κατά τις μεσημβρινές και απογευματινές ώρες στους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο.


Συνθήκες Ιουλίου-Αυγούστου 1996-2000
Στην πενταετία 1996-2000 στη Λευκωσία συνέβηκαν κατά μέσο όρο στις 09.00 Θερινή ΄Ωρα τον Ιούλιο και τον Αύγουστο 9-10 μέρες σε κάθε μήνα με ελαφρό αίσθημα δυσφορίας και 7 μέρες με μέτριο αίσθημα δυσφορίας. Στους ίδιους μήνες στις 14.00 Θερινή ΄Ωρα συνέβηκαν μια μέρα σε κάθε μήνα με ελαφρό αίσθημα δυσφορίας, 9 μέρες με μέτριο αίσθημα δυσφορίας, 15 μέρες με καύσωνα και 5-6 μέρες με σοβαρό καύσωνα.

Οι μέρες με σοβαρό καύσωνα κατά τις μεσημβρινές και απογευματινές ώρες είναι περίπου οι ίδιες μέρες κατά τις οποίες στις 09.00 Θερινή ΄Ωρα συμβαίνουν συνθήκες μέτριου αισθήματος δυσφορίας. Στις περιπτώσεις με σοβαρό καύσωνα επηρεάζεται σε κάποιο βαθμό όλος ο πληθυσμός, ενώ σε περιπτώσεις με καύσωνα επηρεάζονται περισσότερο οι ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού. Η κατάσταση γίνεται χειρότερη όταν οι συνθήκες καύσωνα ή σοβαρού καύσωνα συμβαίνουν σε συνεχόμενες μέρες.

Στις παράλιες περιοχές οι τιμές της αισθητής θερμοκρασίας τον Ιούλιο και τον Αύγουστο είναι παρόμοιες με αυτές στην κεντρική πεδιάδα, όμως η επίδραση της θαλάσσιας αύρας μετριάζει το αίσθημα της δυσφορίας λόγω ζέστης.



* Δεν υπάρχουν ακόμα Κείμενα *


Κάντε κλικ εδώ για να τυπωθεί το κείμενο
Εκτυπώστε το Κείμενο