Κυπριακή Δημοκρατία

Εκτίμηση Επιπτώσεων στο Περιβάλλον από Έργα


Ο όρος «Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΕΠΕ)» έχει χρησιμοποιηθεί με πολλές διαφορετικές έννοιες. Ένας ορισμός που χρησιμοποιείται συχνά είναι η διερεύνηση «για προσδιορισμό και πρόβλεψη των επιπτώσεων στο περιβάλλον, στην υγεία και την ποιότητα ζωής του ανθρώπου και για γνωστοποίηση και αξιολόγηση αυτών των επιπτώσεων».

Στόχος της οδηγίας ΕΠΕ είναι να εξασφαλιστεί ότι τα έργα τα οποία ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον εκτιμώνται καταλλήλως πριν από την έγκρισή τους. Ως εκ τούτου, προτού ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση που θα επέτρεπε να προχωρήσει ένα τέτοιο έργο, εντοπίζονται και εκτιμώνται οι πιθανές επιπτώσεις του στο περιβάλλον. Οι κατασκευαστές μπορούν στη συνέχεια να προσαρμόζουν καταλλήλως τα έργα, με στόχο την ελαχιστοποίηση των αρνητικών επιπτώσεων, προτού αυτές όντως εκδηλωθούν, ή οι αρμόδιες αρχές να ενσωματώνουν στην άδεια του έργου μέτρα άμβλυνσης των επιπτώσεων.

Ιστορική αναδρομή της ΕΠΕ στην Κύπρο
Η Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΕΠΕ) ξεκίνησε να εφαρμόζεται στις ΗΠΑ από το 1969. Η ΕΠΕ για τη δημιουργία νέων βιομηχανιών, δρόμων, οικισμών και άλλων έργων θεσμοθετήθηκε στην Ε.Ε. με τη δημοσίευση της Οδηγίας 85/337/EEC, στην επίσημη εφημερίδα της Ε.Ε., το 1985, ενώ είναι πλέον νομοθετημένη πρακτική και σε όλες τις αναπτυγμένες χώρες.

Στην Κύπρο, η ΕΠΕ ξεκίνησε να εφαρμόζεται με Απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου το 1991 για επιμέτρηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων για μεγάλα αναπτυξιακά έργα του δημοσίου και ιδιωτικού τομέα. Περαιτέρω, το 2001 προωθήθηκε η υιοθέτηση του περιβαλλοντικού κεκτημένου και η εναρμόνιση με την οδηγία 85/337/EEC. Με τον τρόπο αυτό, καθιερώθηκαν οι Μελέτες Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΜΕΕΠ) που αντιστοιχούν στην εκτίμηση των επιπτώσεων έργων και δραστηριοτήτων στο περιβάλλον. Από τo 2005 έως το 2014 η νομοθεσία τροποποιήθηκε, κυρίως σε θέματα πρόσβασης σε περιβαλλοντικές πληροφορίες και εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων από διασυνοριακά έργα και μέχρι σήμερα είναι σε εφαρμογή οι περί της Εκτίμησης στο Περιβάλλον Νόμοι 2005 έως 2014 (Ν.140(Ι)2005 έως 2014).

Νομοθεσία
Ο Νόμος τέθηκε σε ισχύ από τις 12 Απριλίου 2001 με την υιοθέτηση της Οδηγίας ΕΕ 85/337/ΕΟΚ, 97/11/ΕΚ. Ο σκοπός του Νόμου είναι η λήψη μέτρων για μείωση των επιπτώσεων στο περιβάλλον πριν από τη χορήγηση Πολεοδομικής Άδειας ή Περιβαλλοντικής Έγκρισης.

Πρόνοιες και εφαρμογή του Νόμου
Το Παράρτημα Ι του Νόμου αναφέρεται στα έργα τα οποία ενδέχεται να επιφέρουν σοβαρές επιπτώσεις στο περιβάλλον και για τα οποία απαιτείται η ετοιμασία Μελέτης Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΜΕΕΠ). Παραδείγματα τέτοιων έργων είναι αυτοκινητόδρομοι, λατομεία, μαρίνες, γήπεδα γκολφ, σταθμοί αφαλάτωσης, κ.α. Η ΜΕΕΠ ετοιμάζεται με βάση το τρίτο Παράρτημα του Νόμου. Σχετικές είναι οι Λεπτομερείς Οδηγίες για την ετοιμασία ΜΕΕΠ.

Το Παράρτημα II του Νόμου περιλαμβάνει κατάλογο έργων, για τα οποία απαιτείται αρχικά η ετοιμασία Έκθεσης Προκαταρκτικής Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΠΕΕΠ). Το έντυπο ΠΕΕΠ το οποίο πρέπει να συμπληρωθεί από τον αιτητή, έχει ετοιμαστεί από το Τμήμα Περιβάλλοντος και είναι διαθέσιμο προς όλους τους ενδιαφερόμενους. Στον κατάλογο του Παραρτήματος ΙΙ, περιλαμβάνονται, μεταξύ πολλών άλλων, έργα αναδασμού, βιομηχανίες τροφίμων, έργα υποδομής, παράκτια έργα, παραθεριστικοί οικισμοί, θεματικά πάρκα, σταθμοί επεξεργασίας λυμάτων, κ.α.

Διαδικασία Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΕΠΕ)
Η βασική διαδικασία αξιολόγησης των επιπτώσεων στο περιβάλλον από έργα αναλύεται ως εξής. Ανάλογα με την κατηγορία του έργου αποφασίζεται αν το έργο εμπίπτει στο πρώτο ή δεύτερο παράρτημα του Νόμου.

  • Αν εμπίπτει στο πρώτο παράρτημα ετοιμάζεται Μελέτη Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΜΕΕΠ),
  • Αν εμπίπτει στο δεύτερο παράρτημα συμπληρώνεται ένα έντυπο Προκαταρκτικής Έκθεσης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΠΕΕΠ).

Ο αιτητής του έργου υποχρεούται, μέσω της αρμόδιας αρχή που θα αδειοδοτήσει το έργο, να υποβάλει αντίγραφα της μελέτης ή έκθεσης στην Περιβαλλοντική Αρχή, για αξιολόγηση.

Ανάλογα με την περίπτωση, η ΜΕΕΠ ή η ΠΕΕΠ κατατίθεται στο Τμήμα Περιβάλλοντος, μέσω της αδειοδοτούσας Αρχής και το θέμα συζητείται σε συνεδρίαση της Επιτροπής Εκτίμησης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, η οποία έχει συσταθεί σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου.

Η Επιτροπή απαρτίζεται από 10 Μέλη (Τμήματα/Φορείς). Συγκεκριμένα, της Επιτροπής προεδρεύει το Τμήμα Περιβάλλοντος, ενώ μόνιμα μέλη είναι το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως, το Υπουργείο Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων, το Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας, η Ομοσπονδία Περιβαλλοντικών και Οικολογικών Οργανώσεων, το ΕΤΕΚ και δυο μέλη με εξειδικευμένες γνώσεις που ορίζει ο Υπουργός.

Ο ρόλος της Επιτροπής είναι συμβουλευτικός προς την Περιβαλλοντική Αρχή, η οποία έχει και την τελική ευθύνη της ετοιμασίας της σχετικής Γνωμάτευσης/Έγκρισης. Η Γνωμάτευση ή Περιβαλλοντική Έγκριση της Περιβαλλοντικής Αρχής αποστέλλεται στην αρμόδια αρχή και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της άδειας που θα χορηγηθεί. Η αρμόδια αρχή αφού λάβει απόφαση για τη χορήγηση ή μη Πολεοδομικής Άδειας ή την έγκριση ή μη του έργου ενημερώνει την Περιβαλλοντική Αρχή για την απόφαση της.

Στις περιπτώσεις όπου η Πολεοδομική Αρχή ή η αρμόδια για το έργο κρατική υπηρεσία, διαφωνεί με την εφαρμογή οποιασδήποτε από τις ουσιώδεις εισηγήσεις της Περιβαλλοντικής Αρχής, το θέμα παραπέμπεται σε Υπουργική Επιτροπή η οποία αποφασίζει ανάλογα. Αν τα μέλη της Υπουργικής Επιτροπής δεν καταλήξουν σε κοινή απόφαση, το θέμα παραπέμπεται στο Υπουργικό Συμβούλιο για λήψη οριστικής απόφασης.

Στοιχεία που πρέπει να συνοδεύουν τη μελέτη ΜΕΕΠ
  • 1 επιστολή από αρμόδια Αρχή,
  • 25 αντίγραφα της ΜΕΕΠ σε ηλεκτρονική μορφή (αρχείο PDF)
  • 4 αντίγραφα της ΜΕΕΠ σε έντυπη μορφή,
  • μη τεχνική περίληψη της ΜΕΕΠ,
  • δημοσιεύσεις σε δύο ημερήσιας κυκλοφορίας εφημερίδες,
  • δήλωση ορθότητας πληροφοριών
  • ηλεκτρονική μορφή της ΜΕΕΠ (μέχρι 2ΜΒ μέγεθος), και
  • ηλεκτρονική μορφή αυτούσιας της ΜΕΕΠ συμπεριλαμβανομένων χαρτών, σχεδίων, φωτογραφιών, κλπ. (χωρίς περιορισμό στο μέγεθος των αρχείων)

Στοιχεία που πρέπει να συνοδεύουν τη μελέτη ΠΕΕΠ
  • 1 επιστολή από αρμόδια Αρχή,
  • Έντυπη μορφή ΠΕΕΠ σε 20 αντίγραφα ή ηλεκτρνονική μορφή ΠΕΕΠ σε 17 CD και 3 αντίγραφα σε έντυπη μορφή.

No documents found